Docenten vaker voor de klas na pensioen

Carl MureauAlgemeen Nieuws, Journalist

Algemeen Dagblad – 9 januari 2004

 

Rotterdam |De grijze docent is in opmars. Stonden in 1995 nog slechts acht leraren na hun 65ste jaar voor de klas, nu zijn dat er bijna 200. De oudste leerkracht is 77 jaar.

De trend past in het beeld van de steeds vitalere ouderen. ‘Je moet het puur zien als hobbyisme’, zegt de Nijmeegse onderwijsonderzoeker N. van Kessel. ‘Sommige ouderen gaan studeren aan de universiteit, andere worden actief in de politiek, gaan schilderen of werken graag nog wat door en helpen daarmee hun oude school een handje.’

Docenten die na de pensioengerechtigde leeftijd nog voor de klas willen staan, hebben daartoe alle ruimte. Scholen zitten immers te springen om personeel. In 2000 zijn enkele drempels weggenomen. Voordien moesten scholen toestemming vragen om 65-plussers in dienst te houden of nemen, nu niet meer.

 

De oudste docent van Nederland
Jan Balkestein (77): Ik vind het leuk om met jeugd bezig te zijn

Tilburg | In de lounge van De Rooi Pannen trekt Jan Balkestein bedaard aan zijn sigaartje. Nee, de 77-jarige is geen gast van dit schoolhotel in Tilburg, hij geeft er les. Balkestein is de oudste docent van Nederland.

 Hoe bent u hierin gerold?
‘Heel toevallig. Een vriend vertelde dat de directeur van deze opleiding met de handen in het haar zat, omdat hij halverwege het schooljaar plotseling een docent kwijtraakte. Vindt dan maar eens iemand voor het vak management en organisatie. Ik heb dat 20 jaar gegeven op de TU Eindhoven, dus ik ben eens gaan praten. De directeur schrok wel even toen hij hoorde dat ik hoogleraar was geweest, vanwege de financien. Maar een paar dagen later kon ik al aan de slag. Ik ben nu alweer aan mijn vierde jaar bezig en het bevalt me uitstekend.’

U was sinds 1987 met vut. Had u het geld nodig, of heeft u verder geen hobby’s?
 ‘Voor de financiën doe ik het niet, al is het wel leuk meegenomen. Overigens ben ik ben gewoon als docent ingeschaald. En hobby’s heb ik ook voldoende. Ik ben postzegelverzamelaar, zit in de gemeenteraad van Heeze-Leende, ik bridge veel, speel af en toe een partijtje schaak en ben nog vaak op het hockey-of tennispark te vinden. Dus mijn tijd kom ik heus wel door. Ik doe dit vooral omdat ik het leuk vind om met jeugd bezig te zijn. We hebben thuis ook altijd veel jongeren over de vloer, want ik heb twee twintigers als zoons. Die hockeyen beiden en in de klas heb ik geregeld meisjes die hen kennen. Dan vragen ze: bent u nu hun vader of hun opa?’

 Maar waarom gaat u op hoge leeftijd uitgerekend terug naar het onderwijs?
Ik vind het belangrijk dat je jongeren duidelijk maakt dat ze hun leven met een goede basis moeten starten. Ze hebben bijna allemaal een bijbaantje, omdat ze graag zakgeld hebben. Maar wie later meer wil verdienen dan alleen wat zakgeld, zal moeten studeren.’

De Rooi Pannen heeft vestigingen in Tilburg, Eindhoven en Breda. De opleiding voor vmbo en mbo stoomt jongeren klaar voor werk in de horeca, handel, toerisme en recreatie. Balkestein heeft derdejaars mbo’ers onder zijn hoede, die leren voor horeca-ondernemer/manager.

Denkt u dat de inzet van gepensioneerden kan helpen het lerarentekort op te lossen?
 ‘Beslist. In mijn vriendenkring hebben diverse mensen al gezegd dat ze zich aanbevolen houden als hier weer een baantje vrijkomt. Het aardige is dat je zoveel levenservaring hebt, dat leerlingen onbewust toch beter hun best doen. Ze werken voor iemand die vanuit de praktijk weet waarover hij het heeft. Voordat ik op de TU terecht kwam, heb ik jaren bij DSM gewerkt. Ze vinden het leuk als je over die loopbaan vertelt.’

Het sigaartje is op. In de lounge druppelen de gasten binnen voor de lunch die bezoekers hier tegen een zacht prijsje kunnen nuttigen. Het zijn vooral oudere Tilburgers die hiervan gebruik maken.Balkestein kijkt de ‘ grijze golf’ met een glimlach aan. Hij moet zo meteen weer voor de klas.

Hoe lang gaat u daarmee nog door?
 ‘Ik geef nu 18 uur les, verdeeld over vier dagen, twee in Tilburg en twee in Eindhoven. In Tilburg hou ik er in april mee op, want het reizen vanuit Heeze zit me toch wel dwars, al die files. Maar in Eindhoven ga ik zeker verder. Ik krijg steeds een aanstelling voor een jaar. En ik ga door tot de school zegt: we hebben je niet meer nodig. Of tot de leerlingen me beu zijn.’

© 2004 PCM Uitgevers B.V.  All rights reserved.